Er Zen-búddismi smættanlegur?

Menn kunna ýmsar leiðir til að ná stjórn á huga sínum, sumir kyrja, aðrir liggja í sjálfshjálparbókum og enn aðrir spjalla við Guð.

Zen-búddistinn reynir sem hann má að losa sig við egóið, þessa leiðu vanahugsun sem sífellt er að segja manni hver maður er og fylla af vanmáttarkennd og ranghugmyndum. Þeir sem ná alla leið í zenískri hugleiðslu komast stöðugt í það ástand að vera eins og gangandi kvikmyndatökuvélar, gersamlega lausir undan böggi fortíðar og áhyggjum framtíðar. Og þetta veldur víst svo góðri líðan að menn kenna hana hiklaust við eitthvað yfirnáttúrlegt.

Þessi aðferð er allra góðra gjalda verð, en í raun er það eitt í gangi í heilastarfseminni að hugarstarfið er endurforritað, fókusinn færður frá sjálfsvitund til umhverfis.

Þessir út-á-við/inn-á-við prósessorar eru báðir í gangi í hausnum á okkur og geta lotið viljastýringu okkar ef við viljum. Þeir sem ekki leitast við að hafa stjórn á hugsunum sínum geta einfaldlega dottið í það ástand að horfa og hlusta endalaust inn á við, sjá ekki út um augun, heyra ekki út um eyrun.

Sá sem settur er í PET-skanna (eða var það CAT-skanni?) getur sýnt hvernig mismunandi svæði heilabarkarins verða virk þegar hann ýmist virkjar hugsun sína eða athygli. Og þar sem vilji okkar felst í því að beina heilastarfseminni inn á ákveðin svæði og örva framleiðslu mismunandi boðefna er rétt að hrapa að þeirri niðurstöðu að dásamleg upplifun Zen-búddistans eigi sér alfarið eðlis- og efnafræðilegar forsendur, rétt eins og að guðlega návist má skýra með saman hætti.

Að læra Zen-búddisma felst því einfaldlega í því að kenna viljanum, þessari gírstöng heilabúsins, að halda ákveðnum svæðum heilans virkum.