Bloggið
Greind mín er ekki upp á marga fiska þessa dagana. Það kemur mér svosem ekkert á óvart, því löngum hef ég orðið var við flökt ýmissa andlegra þátta minna, greindarinnar þar á meðal.
Ég hallast að því að greind manna sé ekki einhver fasti heldur eitthvað sem sveiflast, líkt og skapsmunir, sjálfsmynd og líkamleg heilsa. Ég hef t.d. löngum haft flöktandi sjálfsmynd, flöktandi mótívasjón, flöktandi áhuga, flöktandi kynlöngun. Réttritunin flöktir, lesskilningurinn - jú neim itt, það flöktir hjá mér.
Ekki það að ég trúi á bullið um bíórythma, en núna er greind mín semsagt í sögulegu lágmarki. Skrif mín einkennast af misskilningi og röksemdafærslan fössí. Lestur flókinna greina þreytir mig bara án þess að skilningur minn á heiminum aukist að ráði.
Yfirleitt dugir að harka svona bara af sér, því eins og kvef læknast maður af þessu og nær jafnvel á stundum leiftrandi hæðum. En gaman væri þó að velta fyrir sér hvort einhver áhrif megi hafa á þessar sveiflur, t.d. með mataræði, eða einhverri sérstakri hugarleikfimi.
En svo virðist sem kvensemiskenndir mínar séu aldrei meiri en þegar heilinn er kominn á svona hóld eins og hann er á núna. Kannski þetta sé einhver lífeðlisfræðilegur mökunarfasi sem hann fer í reglulega, hafiði ekki tekið eftir því hvað menn á horníinu eru upp til hópa stúpid í hegðun?
Til að vísa í þessa færslu þá hægrismelltu hér og veldu "Copy Shortcut".
Á þessum sólarslóðum eru menn enn að sleppa sér í öfugsnúningi þó langafasta sé löngu byrjuð. Í gærkvöldi var stappa af liði í Yumbo-centrum að karnevalast, karlar á kvenklæðum og konur í ýktum gyðjubúningum.
Ég nennti ekki á þetta.
Karnevalið er heillandi miðaldasiður, þar sem öllu er snúið á hvolf með gróteskum hætti. Líklegt er að undir kúgandi vendi kaþólsku kirkjunnar hafi þurft að gefa fólki tækifæri til að "lett off somm stím" einu sinni á ári. Og það lét ekki segja sér það tvisvar. Faðirvorinu og fleiri bænum var snúið upp á Andskotann, karlar krossdressuðu og konur beruðu sig, betlarar urðu kóngar og kóngar betlarar.
Svo var dansað og djöflast þar til dagur rann.
Á Íslandi eimir enn eftir af þessari kaþólsku með mjög krúttlegum hætti. Bollurdagurinn er viðsnúningsdagur og þá fá börnin að rasskella hina fullorðnu. Á sprengidag er sjálf kjötkveðjan og allir úða í sig dýravöðvum, enda síðasti séns. En hvað er þetta með öskudag? Öskupokana sálugu? Vísindavefurinn svarar þessu:
Öskudagur hefur lengi verið mikilvægur í katólska kirkjuárinu og nafn hans er dregið af því að þá er sumstaðar ösku dreift yfir höfuð kirkjugesta, og til þess notaður jafnvel sérstakur vöndur. Annarsstaðar þekkist að ösku sé smurt á enni kirkjugesta. Eins og lesa má á mörgum stöðum í Biblíunni, táknar aska hið forgengilega og óverðuga en að auki hefur hún verið talin búa yfir heilnæmum og hreinsandi krafti. Langafasta er hinn kirkjulegi tími iðrunar og dreifing ösku yfir söfnuðinn minnir hann á forgengileikann og hreinsar hann um leið af syndum.
Semsagt eitthvað trúarritúal og töfrabrögð. En hvað með öskupokana?
Ein er sú hefð tengd öskudeginum sem ekki finnst annars staðar en á Íslandi, en það er sú venja að hengja öskupoka á fólk. Kannski má rekja upphaf þess til katólskunnar og krafts öskunnar sem gjarnan var mögnuð með heilögu vatni. Sóttu menn í að taka ösku með sér heim úr kirkjum til að blessa heimilið. Þessi pokasiður þekkist á Íslandi allt frá miðri 18. öld, mögulegt er að heimild öld eldri greini frá sama sið. Hér skiptist pokasiðurinn lengi vel í tvennt eftir kynjum: konur hengdu öskupoka á karla en karlar poka með steinum á konur. Líklegt er að ólík kynjahlutverk og aðgengi að hlutum hafi þar skipt máli, en lykilatriði hjá báðum kynjum var að koma pokunum fyrir svo að fórnarlambið tæki ekki eftir því.
Já, kallagreyin höfðu barasta engan aðgang að ösku í þá daga. En ætli Katalónar eigi ekki metið í súrrealískri krútthegðun í föstubyrjun, þeir enda sitt karneval á að jarðsetja eina sardínu með viðhöfn.
Getið þið séð fyrir ykkur litlu kistuna?
Til að vísa í þessa færslu þá hægrismelltu hér og veldu "Copy Shortcut".
Fólk er upp til hópa allt of stolt til að þiggja eitt eða neitt án endurgjalds. Svo ríkt er þetta í uppeldi okkar og fari að jafnvel kölkuð hró taka fram budduna þegar barnabörnin láta svo lítið að kíkja í heimsókn. Þetta vita hinir óprúttnu:
En nú kann einhver að andmæla slíkum ávirðingum og segja sem svo: "Árunuddarinn minn tekur ekkert fyrir, því það veitir honum bara gleði að geta hjálpað fólki." Eða: "Það kostaði ekkert inn á Benny Hinn og hann læknaði nú marga." En þessu er auðvelt að svara. Ástæðurnar fyrir því að handanheimsnuddarar, læknamiðlar og kraftaverkamenn taka í fæstum tilvikum fast gjald fyrir störf sín eru nefnilega augljósar:
- Þar sem ekki er tekið við greiðslu, en í staðinn frjálsum framlögum vill oft brenna við að fólk borgi mun hærri upphæðir en nokkur myndi þora að setja upp.
- Það hefur alltaf göfugt yfirbragð að segjast gera hlutina ókeypis. Ef ekki er þrýst á fólk til að leggja fram frjáls framlög má það til sanns vegar færa. En sú er nú sjaldnast raunin.
- Ekki er hægt að lögsækja þá fyrir að krefjast greiðslu fyrir eitthvað sem þeir létu svo ekki í té.
Ég heyrði þá sögu af Benny Hinn að hann hafi ekki verið par ánægður með þá peninga sem söfnuðust síðast þegar hann kom til landsins. Fannst Íslendingar sérlega nískir og lítið á þeim að græða. Sel það ekki dýrara en ég keypti, en það kann að vera ástæðan fyrir því að leitað hefur verið til annars skottulæknis af sauðahúsi Krists, Charles Ndifon.
Á þessum lækningasamkomum ganga baukarnir um þveran og endilangan salinn. Þessi betlihegðun, eða kannski má kalla það dulbúna handrukkun enda mikill félagslegur þrýstingur í gangi, er síður en svo eitthvað sérfyrirbæri kraftaverkasöfnuða, miðla og andalækna. Hér er hluti úr inngangi bókarinnar Blekking og þekking eftir Níels Dungal:
Árið 1936 var ég staddur á páskunum í Ítalíu, þá í Palermo á Sikiley. Ég fór þar í hina fögru kirkju, sem kennd er við Monreale, og er talin einhver fegursta kirkja í heimi. Kirkjan er öll eitt listaverk og hin íburðarmesta sem ég hef séð, að undantekinni Péturskirkjunni í Róm. Marmarasúlur og líkneskjur, mósaik, fagrar, litaðar glerrúður og dýrindis skraut um alla innanverða kirkjuna, gerði hana að einu stóru fögru listaverki, sem sýnilega hafði kostað of fjár.
Stór hópur presta og preláta sat í kór, en við messugerð voru ekki nema tiltölulega fáar sálir, færri en prestarnir, og mest allt aldraðar konur, fátæklega klæddar, flestar með sjöl yfir sér. Sýnilega var þetta allra fátækasta fólkið í bænum. Flest af þessu fólki var horað og tekið í andliti, og var ég að hugsa um, að líklega væri sumt af þessu fólki, sem ekki vissi, hvað það ætti að borða um hátíðina. .. ..
Allt í einu koma tveir kórdrengir niður, hver frá sinni hlið, og rétta skaftpotta á löngum sköftum til fólksins. Þeir rétta pottinn fyrir hvern mann og flestir láta einhverja peninga í hann. Mér varð litið til hinna sællegu presta í sínum dýrindis skrúðum í þessari íburðarmiklu kirkju, - og svo á þetta vesalings fátæka fólk, sem virtist hvorki eiga í sig né á. Hvernig gátu þeir ætlast til þess, að þessar bláfátæku konur færi að leggja fram fé til að kosta þessa dýru höll og þessa fínu og sællegu presta? Og mér fannst kirkjan ekki eins fögur eftir að hafa séð þetta, og ég fékk óbeit á þeirri stofnun, sem þannig gat hagað sér. Það gat verið að fólkið væri sælt í þessari trú, en fyrir þá, sem utan við stóðu og reyndu að líta á hlutina með opnum augum og óbrjálaðri skynsemi, var hér voldug stofnun og stórauðug, sem notaði sér fáfræði og trúgirni til þess að efla vald sitt og auð. Hvað höfðu þessar fögru og miklu kirkjur raunverulega kostað? Voru þær ef til vill ekki eins dásamlegar, þegar öllu var á botninn hvolft? Var ekki svo að þær hefðu ekki aðeins kostað miljónir og aftur miljónir, heldur harðstjórn andlegs valds, sem hélt allri þekkingu niðri öldum saman og rakaði saman fé í skjóli trúgirninnar og fáfræðinnar? Voru allar þessar mörgu og fögru kirkjur jafnmörg og glæsileg minnismerki um mannlega heimsku? Skyldi mannkynið eiga eftir að líta á þessi miklu og fögru mannvirki eins og hegningarhús, sem heimskir menn reistu handa sjálfum sér til þess að láta typpta sig þar og féfletta, ljúga sig fulla og láta forheimska sig frá blautu barnsbeini?
Þess má geta að ég sendi Gunnari í Krossinum örlitla hugleiðingu Dungals í gær, svona til að ýta við honum í kjölfar Ndifon-fársins. Hann lét sig hafa það að svara og aftur eru komin af stað bréfaskipti okkar á milli. Meira um það hér.
Til að vísa í þessa færslu þá hægrismelltu hér og veldu "Copy Shortcut".
Við mennirnir erum hljóðfæri. Og við spilum hvert á annað. Hver einasta bending okkar, blæbrigði raddar, nú eða orðanna hljóðan eru aðferðir til að kalla fram geðbrigði viðstaddra.
Það getur verið gaman að hlusta eftir því hvernig ákveðinn tónn í orðræðu einhvers bragðbætir/spillir í manni boðefnasúpunni. Við köllum þetta tilfinningaviðbrögð. Ótrúlega fróðlegt er að leita eftir og finna í sjálfum sér hvað það er nákvæmlega í hegðun hins sem spilar á líðanina. Jafnvel litlir hlutir eins og "uhhu" eða "já" geta komið í ýmsum tilbrigðum, sætum, súrum, beiskum og söltum. Og alltaf fylgir taugakerfið í manni á eftir eins og hlýðinn hundur.
Og þessari meðvituðu rannsóknaraðferð fylgir bónuspakki, því jafnvel kemur fyrir að manneskjan sem talar breytist fyrir augunum á manni í einhverja kómíska kartúnfígúru og öll hegðun hennar verður hreint út sagt fáránleg. Og þá er gaman.
Eða kannski ég sé að missa vitið.
Til að vísa í þessa færslu þá hægrismelltu hér og veldu "Copy Shortcut".
Við Ásta Pálsdóttir, sem vinnur líka hjá Harry, vorum í gær að spjalla saman um þá hugsanlegu ógn sem austurströnd Bandaríkjanna getur stafað af eyjunni La Palma, ef eitthvað er að marka spár einhverra vísindamanna. Harry kom aðvífandi og blandaði sér í umræðuna, en virtist ekki hafa heyrt af þessu fyrr.
Þegar búið var að gera honum grein fyrir um hvað málið snerist, skaut ég því að honum að ef þessar hörmungar færu af stað núna hlyti það að tákna að múslimarnir hefðu rétt fyrir sér og Allah væri guðinn eini. Honum stökk ekki bros, en flýtti sér að benda á að hrun eldfjallsins í sjó fram ætti sér náttúrulegar orsakir og kæmi guðum ekkert við. Hafði ekki húmor fyrir djókinu.
Kallgreyið.
Til að vísa í þessa færslu þá hægrismelltu hér og veldu "Copy Shortcut".
|