Bloggið
Heyrði viðtal á Rás 1 í dag við áhugamann um skrímsli. Í ljós kom að bók um fyrirbærin er á leiðinni auk þess sem maðurinn sagði þetta ekkert skylt hjátrú eða trú yfirleitt, fólk væri bara að lýsa því sem fyrir augu hefði borið og hefði engan akk af því að ljúga.
Auðvitað. Ekki frekar en fólk sem sér drauga, Maríu mey, álfa eða hvað þetta nú allt heitir.
Þessi maður lagði ríka áherslu á að þarna væri um að ræða vitnisburð áreiðanlegs fólks, sem engin ástæða væri til að rengja. Og þarna liggur feillinn stóri.
Því auðvitað á að rengja vitnisburð áreiðanlegs fólks. Ef það væri gert í ríkari mæli myndi hindurvitnum snarfækka.
Maður heyrir oft þau rök, þegar rætt er um sköpun versus þróun, að líkurnar á því að til flóknar lífverur á borð við manninn geti orðið til séu álíka og ef stormsveipur færi um öskuhaug og úr brotajárninu þar yrði til full-brúkleg farþegaþota.
Þessi röksemdafærsla er í raun rökvilla því þarna er verið að líkja saman hlutum sem eru allsendis óskyldir, nefnilega tilurð flókins apparats eins og hendi sé veifað og óralangri þróun flókinna lífvera úr einföldum einfrumungum og þar áður enn einfaldari lífefnakeðjum.
En kannski er samlíkingin ekki eins fráleit og ætla mætti í fyrstu. Skoðið þessa tilvitnun í bókina Engines of Creation eftir K Eric Drexler :
By mixing viral proteins (and the DNA
they serve) in a test tube, molecular biologists have assembled working T4 viruses. This ability is surprising: imagine putting automotive parts in a large
box, shaking it, and finding an assembled car when you look inside!
Kaþólikkar trúa því, jafnvel enn þann dag í dag, að við altarisgöngur breytist oblátan í hold Krists í munni þeirra og vínið í blóð hans. Ef satt væri biði það upp á ýmsa möguleika.
Það mætti til dæmis, með því að taka sýni af víninu eftir að það er komið í munn kaþólikkans, klóna frelsarann, enda ætti vökvinn nú að vera orðinn venjulegt blóðsýni og innihalda erfðamengi mannskepnu fremur en DNA sameindir vínviðar. Og eins og í The Boys from Brazil væri þá hægt að fjöldaframleiða þann gamla og koma einum fyrir í hverri kirkju.
Þá yrði nú aldeilis gaman að mæta í messur.
Þessi staðhæfing kaþólskra er að sjálfsögðu tilraunarinnar virði, þó ekki væri nema til að sýna fram á hve trúarbullið á lítið undir sér. Verst er hvað hinir trúuðu eru lítið fyrir alla svona tilraunamennsku, það mætti halda að þeir trúi þessum staðhæfingum sínum ekki almennilega sjálfir. Þeir bera fyrir sig alls kyns fyrirslætti, kalla þann sem stingur upp á tilrauninni guðlastara og þar fram eftir götum, láti þeir á annað borð svo lítið að svara.
Einhverju sinni hvatti ég trúheita spjallvini mína á Strikinu til að gera með mér tilraun sem skera mætti úr um hvort bænir virkuðu í lækningarskyni. Ég tefldi fram fötluðum kunningja mínum (sem hafði ekki hugmynd um það, enda gekk tilraunin ekki síst út á það að hann fengi ekki að vita neitt fyrr en í fyrsta lagi eftir á) og bauð þeim að virkja alla samsafnaðarmeðlimi sína til að biðja fyrir því að þessi lama maður læknaðist.
Svörin voru öll á einn veg.
Svipuð tilsvör fékk ég hjá Gunnari í Krossinum þegar ég bauð honum að ganga til tilraunar á lækningamætti Charles Ndifon. Hvað annað en raunvantrú á því sem haldið er fram ætli valdi annars þessu tilraunaviljaleysi? Væri
þessu fólki ekki stórkostlegur greiði gerður ef takast mætti að sýna fram á að það sem það heldur fram að gerist eigi sér stað í raun og veru? Væri ekki stórkostlegt fyrir kaþólikkann að geta hróðugur sýnt okkur erfðamengi Krists eins og það birtist út úr trantinum á honum? Væri ekki dásamlegt fyrir Gunnar í Krossinum að geta flaggað blóðsýnum þar sem lifrabólgu- og alnæmisveirum hefur verið slátrað með fyrirbænum og handayfirlagningu?
Ég bara spyr.
Eins og sést best á dæminu hér að ofan þá er nauðsyn á því að við séum sammála um hverjar reglurnar eru svo þetta áhald okkar haldi áfram að geta virkað.
- sobbeggi á hugi.is í dag
Hverjar reglurnar eru eða hverja reglurnar séu?
Áður en ég tók kúrsinn "Hagnýt málnotkun tengd þýðingum" í Háskólanum hélt ég mig hafa ágætt vald á viðtengingarhætti í íslensku máli og gat glaður og yfirlætisfullur haft yfir trúarsetninguna "Ef ég sé með hattinn..."
En þarna var manni vandlega kippt niður á jörðina og í þetta rúma ár sem liðið er frá því Jón G. Friðjónsson kom inn í líf mitt hef ég ekki vitað mitt rjúkandi ráð í þessum efnum. Það gildir þrátt fyrir að ég sé stoltur eigandi tveggja samanheftaðra blaða sem hafa titilinn Notkun hátta í fallsetningum:
Ég ætla að athuga hvort hún er heima / hvort ég get gert þetta ...
Hún ætlar að grennslast fyrir um hvaða börn er að ræða / hvort málið er gleymt
Ég heyri/frétti þá hvernig þetta fer ...
Hann er að íhuga hvort hann á/(eigi) að segja af sér
Það er erfitt að ímynda sér til hvers á að nota tækið
Ég geri mér enga grein fyrir því hvers vegna ekki á að nota viðtenginarhátt í sumum þessara setninga, því málvitund mín segir að svo skuli vera. Blaðið segir tíð sagnar í móðursetningu spurnarsetninga (sem þetta eru) ráða hættinum. Þar stendur einnig þetta:
Sagnir og orðasambönd sem geta tekið með sér spurnarsetningu eru allmörg, t.d.: athuga, fá ekki séð, grennslast fyrir, heyra íhuga, ímynda sér, kanna, óljóst er, pæla í, segja, sjá sjá til, skilja ekki, velta fyrir sér, vita o.s. frv.
En nú er setning mín hér að ofan ekki spurnarsetning heldur venjuleg skýringarsetning (sýnist mér, hún inniheldur í það minnsta að). Þar er ýmist notaður viðtengingarháttur eða framsöguháttur eftir merkingu sagnarinnar í móðursetningunni (vafi, álit eða afstaða VS fullvissa, staðreynd eða skynjun), en gallinn er bara sá að í þessu tilviki stýrir hún einungis séum-inu en ekki eru-inu þar á eftir. Veit einhver hvað það er sem sker úr um þá sögn? Ég er orðinn alveg ruglaður í þessu.
Sagt er að aukin menntun kenni manni það helst hvað maður viti (veit?) lítið. Ég er sammála því. Maður saknar ekki þeirrar menntunar sem hann hefur ekki hlotið, en þegar hann hlýtur hana saknar hann þess að hafa ekki búið að henni fyrr. Og mest saknar maður hennar þegar honum er rétt leyft að þefa af henni, tæplega nógu vel til að geta nýtt sér hana, eins og gildir í tilfelli mínu núna.
Hjálp!
Getur verið að það sé reginmunur á því hvernig hægri og vinstrimenn líta stjórnmál? Það er eitthvað sem segir mér að svo sé, einhver svona gött fílíngur.
Veit reyndar ekkert hvað er að marka svoleiðis.
En allavega, ég var eitthvað að slæpast inni á pólitískum innherjum visir.is þar sem ég rakst á skeyti frá torquemada. Þar hlakkar í honum yfir því hve óheppnir vinstrimenn séu yfirleitt með hetjur sínar, nú síðast Blair. Ég baunaði því á hann að vinstrisinnar litu ekki á forkólfa sína í sömu tilbeiðslunni og hægrimenn:
Stjórnmál
Sendandi: sobbeggi
Dags: Lau. 19. júl. 2003, 13:41
Efni: Re: Blair, hetja 3-leiðarinnar fellur...
Ég held að vinstrimenn séu almennt ekkert mikið fyrir það að setja fólk á stall og tilbiðja sem hetjur enda er slíkur hugsanagangur mjög "right-wing".
Hins vegar hrósa menn því sem vel er gert. Og Blair fór vel af stað.
birgir.com
Torquemada nefndi umsvifalaust nokkrar kommúnistahetjur til sögunnar og sagði tilbeiðsluna liggja í mannlegu eðli. Ég varð að þrátta aðeins meira:
Stjórnmál
Sendandi: sobbeggi
Dags: Sun. 20. júl. 2003, 11:35
Efni: Re: ISG enginn hetja
Þetta blasir þannig við mér að vinstri menn einblíni fremur á hugsjónir
en menn og þeir sem aðhyllast hægri stefnu geri hið þveröfuga.
Vinstri: Það verða alltaf einhverjir til að hrinda hugsjónum í framkvæmd
og sjálfsagt að leyfa slíkum mönnum að njóta virðingar. Þeir verða þó
sjaldnast háheilagir, því fókusinn liggur alltaf á hugsjóninni sjálfri.
Þetta er ástæðan fyrir því að þér þykir sem vinstrimenn séu í meira
lagi óheppnir í hetjuvali, þeir hika einfaldlega ekki við að láta menn
heyra það þegar eitthvað fer úrskeiðis í stað þess að stara bara
bláeygir upp á hetjuna sína.
Hægri: Það þarf ekki annað en skoða skrif manna hér á borð við
stebbifr til að sjá að rótin bak við þau eru lítið annað en hugsjónaleysi og
persónudýrkun. Hægri stefna gengur enda út á barnalegan frekjugang og
frelsi til að blóðmjólka og klekkja á náunganum. Því er það að þeir sem
ekki hafa öðlast nægilegan félagslegan þroska til að aðhyllast vinstri
stefnu bresta í taumalausa aðdáun þegar fagurgali eigingirninnar berst
úr barka einhvers sjálfumglaða kjánapriksins.
Nei torquemada, ég er auðvitað bara að stríða þér, aðalllega vegna þess hve þér
fannst liggja á því að gera Blair að einhverri hetju í augum okkar
vinstrisinna, en athugaðu samt hvort eitthvert sannleiksgildi geti falist
í þessari hraðsoðnu þjóðfélagsrýni.
birgir.com
Verst að ég er ekkert viss um hvort þetta sé hálfkæringur hjá mér, eitthvað innra með mér segir að svona sé þetta bara. Mótmæli óskast!
Í dag er ár síðan ég hóf að blogga hér á þessum "leikvelli hugsana minna". Af þessu tilefni hef ég sett upp kommentakerfi handa ykkur að blaðra í og til hliðar er á ný komið "topp tíu blogg" að eigin mati. Mogga- og DV teljararnir færast í staðinn neðst á hverja færslu.
Njótið.
Ég hef undanfarna daga verið að horfa á bráðsnjalla bandaríska teiknimyndaþætti sem heita "The Family Guy". Það er skemmst frá því að segja að þeir taka öllu fram sem ég hef áður séð í bandarískri teiknimyndagerð. Húmorinn er bæði dekkri og dónalegri en í Simpsons og ísmeygilegri en hjá hinum súru Ren og Stimpy.
Það eru þarna atriði sem valda mér flissi við það eitt að hugsa um þau. Dæmi: Menn nefna í einum þættinum Julie Andrews á nafn, út af þessari einu mynd þar sem hún sýnir á sér brjóstin. Í kjölfarið fáum við að sjá það atriði, en nú ber svo við að það reynist vera úr myndinni Mary Poppins. Börnin eru að spyrja Mary hvort hún ætli virkilega að yfirgefa þau og Julie Andrews svarar með því að fletta frá sér blússunni og sýna á sér brjóstin. Börnin horfa á þetta góða stund og loks segir strákurinn: "OK, en þetta svarar nú ekki spurningunni."
Brilljant stöff, sem ég mæli hiklaust með. Hefur þetta verið sýnt á Íslandi?
Mogginn í gær greinir frá því að asískar mæður fái lélegri þjónustu hjá hinu opinbera en aðrir. Á pólitíska spjalli visir.is hefur innherji að nafni ohadur vakið máls á þessu. Þar steðja svo á ritvöll menn með mis-rasískar kenndir og athyglisvert er tilsvar Velvakanda, sem sjálfur býr með skáeygri konu.
Velvakandi gerir stífa kröfu um að útlendingar aðlagist íslenskri menningu og siðum hratt, en hafi sig á brott ella. Þetta virðist við fyrstu sýn ekki fráleit krafa, en hann segir:
Ef ég réði, þá mundi ég senda alla svokallaða ,,nýbúa,, úr landi sem ekki væru búnir að læra undirstöðu Íslenskrar tungu, læra Íslenska sögu og menningu, og grundvallar mannasiði, skulum segja innann þriggja til fimm ára.
Einnig:
Ég mundi einnig leggja áherslu á að allir svokallaðir nýbúar færu af landi brott, með drengilegri fjárhagsaðstoð Íslenskra yfirvalda, svo lengi að þeir kæmu ekki aftur [...]
Maðurinn gleymir því alveg að börn hingaðfluttra eru Íslendingar í "húð og hár". Og hvað veit hann nema þessar asísku mæður sem um ræðir séu komnar með tunguna á hreint og orðnar gersamlega íslenskar í háttum? Ef þær eru að hljóta verri fyrirgreiðslu sökum uppruna síns er það mál sem þarf að taka á.
Og þó svo í ljós kæmi að þær væru illa innrættar afætur og jafnvel latar subbur, eiga börnin þeirra, Íslendingarnir, að gjalda fyrir slúbbertahátt mæðra sinna?
Og hversu langt eigum við að taka þetta? Nú er það óumdeilt að Björk Guðmundsdóttir er skáeyg móðir Íslendings. Hún hefur undanfarin misseri óðum verið að temja sér enska og ameríska háttu, fyrir nú utan það að vera afgerandi dæmi um manneskju með popparaflámæli. Hún getur bókstaflega ekki sungið "veiðir hrossaflugur og hengir þær á snúru," heldur hljómar þetta "veiðer hrossaflögör og henger þær á snúrö," hjá henni greyinu. Eigum við ekki að reka hana úr landi, nema henni takist að bæta úr þessum ágöllum? Væri ekki gott líka ef hún kæmi sér upp þúfnagöngulagi og heimóttarlegu viðmóti í sveitalegum stíl?
Nei það sem hér er á ferðinni er bara dæmigert aðlögunarvandamál fyrstu kynslóðar innflytjenda. Það stendur að sjálfsögðu upp á þá sem hingað flytja að temja sér venjur og siði okkar innfæddra, en á móti kemur að þetta fólk á að fá sömu fyrirgreiðslu og þeir sem fyrir eru í landinu.
Mál- og menningarvandkvæðum er svo ekki til að dreifa hjá afkomendum aðfluttra, börn asísku mæðranna eru Íslendingar í húð og hár. Þessi óþarfa harðneskja við fyrstu kynslóð nýbúa á ekki að þurfa að bitna á þeirri næstu.
Verndum réttindi þeirra allra!
"Hlífum börnum við tóbaksreyk," stendur einhversstaðar ritað. En þarf ekki líka að hlífa þeim við moðreyk?
Svo sterk eru rökin fyrir því að heimsmynd trúarbragðanna sé þvæla ein og að innræting kirkjunnar sé vaðall ómerkilegra blekkinga, að furðu sætir að þetta sé ekki almennt viðurkennt. En svona eru trúmenn nú viðkvæmir fyrir minnstu gagnrýni á órökrænt og væmið hugmyndakerfið að enn er heilu stofnunum haldið úti fyrir almannafé til að boða ófögnuðinn. Og enn plagar þetta batterí grunnskólana með uppáþrengdum áróðri um töframátt líksins á spýtunni.
Svo smalar það öllum gráðugu krakkakjánakvikindunum til fermingarfræðslu þegar þau eru hvað viðkæmust fyrir annarra áliti.
Þetta verður allt í meira lagi ógeðfellt þegar farið er að velta því fyrir sér á gagnrýninn hátt. Það er óhugnanlegt að út um allt samfélagið séu farnar að hljóma raddir sem heimta að sköpunarsaga Biblíunnar sé lögð að jöfnu við þróunarkenninguna í námsefni grunn- og framhaldsskóla. Það er ógeðfellt að ríkisreknir fulltrúar falsana og blekkinga skuli heimta óheftan aðgang að trúgjörnum barnaeyrunum á þeim forsendum einum að vitleysan sem þeir boða sé svo samofin menningu okkar og sögu að ekki sé annað hægt. Sér í lagi er þetta viðbjóðslegt í ljósi þess að í hinni svokölluðu trúarfræðslu eru draugasögur Biblíunnar kenndar eins og um staðreyndir sé að ræða og börnin oft látin fara með bænir í tíma og ótíma.
Nei, það þarf að stöðva þetta ógeð allt. Prestar ríkiskirkjunnar, þessir töfralæknar aftan úr forneskju, ættu að setjast niður og reyna að sjá hlutina frá fleiri hliðum en sinni eigin. Skoða vel og vandlega hvað þeir eru að boða og setja það í samhengi við þá vitneskju sem fengist hefur með tryggum rannsóknaraðferðum. Skoða svo vel hve illa er gerlegt að koma þeim staðreyndum heim og saman við villuhugmyndir forneskjunnar.
Kannski þeir vakni þá upp við hversu óviðfelldin stofnun þetta er sem þeir starfa hjá og fái sér heiðarlega vinnu. Líkið á spýtunni á enga heimtingu á lotningu manna eða innrætingu ranghumynda um ódauðleik undir fasískri ógnarstjórn yfirnáttúruafla. Idds oll búllsjitt!
Þegar Warren Austin sat þing Sameinuðu þjóðanna fyrir hönd Bandaríkjanna árið 1948 átti hann athyglisvert framlag til lausnar deilunum sem upp voru komnar í Mið-Austurlöndum. Hann stakk einfaldlega upp á að Gyðingar og Arabar leystu deilur sínar "eins og kristnum mönnum sæmir."
Þetta furðulega framlag Austin lýsir í raun algengustu og þrautseigustu ranghugmynd sem vestrænt fólk er að burðast með í kollinum, nefnilega að kristindómurinn hafi á einhvern hátt einkarétt á siðferðinu og ekki sé hægt að ástunda siðferði á öðrum forsendum en kristilegum.
Þegar þetta fólk talar um kristið siðferði á það venjulega við virðingu fyrir náunganum, lífi hans og eigum og þá hegðunarreglu að láta gjörðir sínar ekki bitna á öðrum. Það er ekkert sérkristið við slíkt siðferði og nægir að benda á að slíkt og þvílíkt hegðunarmynstur er viðhaft meðal allra manna, hvar á jarðkúlunni sem þeir hafast við og hvaða trúarbrögð sem þeir stunda.
"Almennt siðferði" væri réttnefni.
Meinlegust verður þessi ranghugmynd þegar kristið fólk, sem í krafti trúar sinnar á heilagleika ákveðinnar bókar telur sig hafa meiri siðferðisþroska en annað fólk, byrjar að klína því á trúlausa að þar fari siðleysingjar sem hættulegir séu samfélaginu. Þetta fólk gefur sér að án trúar á Krist sé allt í hers höndum og barbarismi óhjákvæmilegur.
En er eitthvað til sem heitir kristið siðferði? Jú, ef við skoðum kenningar Krists kemur ýmislegt í ljós sem ég er ekki viss um að kristið fólk sé til í að skrifa undir. Til dæmis það að gefa helming eigna sinna, yfirgefa fjölskyldu sína, já hreinlega hata hana, leyfa öllum að vaða yfir sig og rétta fram kinnar líkamans til þeirra hluta eftir þörfum, ýkja upp undirlægjuhátt sinn gagnvart fólki (ef einhver heimtar að þú gangir með honum mílu skaltu ganga með honum tvær) svo eitthvað sé nefnt.
Það fer auðvitað ekki nokkur maður eftir þessu, hvorki kristnir né aðrir, enda fádæma heimskuleg og mannskemmandi hegðun sem þarna er ætlast til að menn sýni af sér. Kristið siðferði er greinilega ekkert siðferði.
Gleymum því svo ekki að Jesús mismunaði fólki eftir uppruna þess og Páll postuli boðaði t.d. kvennakúgun og hommahatur. Það hlýtur því að vera partur af hinu sanna kristna siðferði, eða hvað?
Sko til, samkvæmt teljaranum hér til vinstri eru 200 dagar í dag frá því DV fékk í hendur grein Sigurðuar Hólm, Siðferði, trú og trúleysi. Þrátt fyrir ítrekaðar beiðnir hefur þessi grein ekki fengist birt. Sennilega er biskup þjóðarinnar of sárreiður þeim sannleika sem þarna birtist til að geta annað en stöðvað birtingu hennar. A.m.k. geri ég ekki ráð fyrir að hann hafi nokkur mótrök.
En í Mogganum í dag birtist ágæt grein sama Sigurðar um trúarinnrætingu í skólum. Þar sem hún er ekki bein árás á biskupinn er ljóst að Mogga finnist í lagi að henda henni framan í alþjóð einungis fáum dögum eftir að hún er skrifuð. En hvað varð um greinina sem ykkur var send fyrir 177 dögum, kæru Moggamenn? Var biskup of sár yfir henni líka?
|